A | A | A

Jeuk en eczeem, onlosmakelijk met elkaar verbonden

Op www.indehuidvan.nl schrijven dermatoloog Menno Gaastra en zijn patiënt Christa Overtoom regelmatig brieven naar elkaar. In deze brieven gaat het over het wel en wee van leven met atopisch eczeem en stellen zij vragen aan elkaar.

7 maart 2019,

Help, een jeukaanval!

"Beste Menno,

Afgelopen weekend was ik uitgenodigd op een feest van lieve vrienden. Het was gezellig vol en warm op de feestlocatie. De luxe hapjes waren zálig en de wijn precies op temperatuur. En toen gebeurde het… Ik voelde hoe mijn wangen warm werden, hoe mijn huid begon te jeuken en bovenal hoe snél de jeuk zich uitbreidde. Ik werd overvallen door een jeukaanval!

Jeukaanvallen zijn bij mij niet altijd hetzelfde. Soms zijn het alleen mijn armen of benen die mij parten spelen, maar deze keer niet. De jeuk was overal. Mijn hele lijf zat binnen een mum van tijd onder de rode bultjes. Dit soort jeukaanvallen zijn de ergste, omdat het me in korte tijd laat weten wie ‘de baas’ is. Ik heb geen andere keuze dan terug te vechten. De allesoverheersende jeuk negeren? Onmogelijk!

Ik probeer uit schaamte voor mijn krab-capriolen zo onopvallend mogelijk te krabben. Het ziet er immers niet zo gezellig uit, zo’n krabbende dame aan de bar. Bovendien doe ik mijn best zo min mogelijk huid kapot te maken. De schade die ik desondanks aanricht, is vaak nog dagenlang zicht- en voelbaar. Pijn en bloeduitstortingen op mijn lijf vertellen me dat niet ik, maar de jeuk titelhouder is.

Wanneer ik een jeukaanval heb slik ik meteen medicatie in hoge dosering. Deze heb ik altijd mij me. Het is de enige manier om de jeuk zo snel mogelijk onder controle te krijgen. Meestal merk ik na een half uur dat de medicijnen hun werk doen, gelukkig. Ik ben ondanks de medicatie na een jeukaanval vaak zó moe, dat er slechts een oplossing is: rust! In dit geval betekende het, dat ik binnen een uur na aanvang van het feest teleurgesteld naar huis ging als een verslagen party pooper. Eindstand: Jeuk 1 – Christa 0.

Beste Menno, ik ben al vaak getest op allergieën. Uit deze testen komt altijd naar voren dat ik niet allergisch ben voor voedingsmiddelen. De jeukaanval kan, als ik de testen mag geloven, niet geactiveerd zijn door de luxe hapjes of de gekoelde wijn.

Waar worden jeukaanvallen door veroorzaakt? Waarom komen ze bovendien altijd out of the blue opzetten? Kan ik iets doen om ze te voorkomen?

Groet, Christa

Beste Christa,

Helaas zijn eczeem en jeuk onlosmakelijk met elkaar verbonden. Zonder jeuk geen eczeem. De onvoorspelbaarheid van de opvlamming maakt je onzeker. Ze ligt als een jachtluipaard op de loer en op een onbewaakt moment slaat de jeuk ongenadig toe.

Nu zijn er wel een aantal uitlokkende zaken te bedenken. Weinig slaap, veel feesten, verliefdheden en ruzies zijn bekende triggers. Maar ook temperatuurverschillen en lage luchtvochtigheid zijn in deze berucht. Het is niet voor niets dat de jeuk welig tiert in de warmte van bejaarden- en verzorgingshuizen.

De plotseling opkomende en onhoudbare kriebels leven vaak een eigen leven. Het is uiteindelijk een optelsom van zaken die, los van elkaar, niet zo’n vreselijke jeuk veroorzaken. Dat heeft niets te maken met een allergie, want heden ten dage wordt alles betiteld als allergie. Dat is niet zo. Allergieën spelen maar een beperkte rol in dit verhaal. De emmer is vaak helaas al gevuld tot aan de rand. De aanleg voor het eczeem haal je niet weg. De oorzaak zit in je genen ingebakken, doordat je vader en moeder dit DNA-pakket voor je hebben samengesteld.

Er zijn echter wel voedingsstoffen die de jeuk kunnen aanwakkeren. Alcohol, in welke vorm dan ook, is zo’n voorbeeld. In onze huid kan een stof worden vrijgemaakt die we kennen als histamine. Dit is een stof die ook een belangrijke rol ook speelt bij astma, bronchitis en hooikoorts.

Als histamine vrijkomt geeft dat in de huid veel jeuk. Er zijn stoffen die van zichzelf veel histamine bevatten. Dit zijn bijvoorbeeld bier, rode bosvruchten, citrusvruchten, bananen, varkensvlees, salami, oude kaas, blauwe schimmelkazen en zuurkool(!). Maar er zijn ook voedingsmiddelen die histamine vrijmaken in ons lichaam. De zogenaamde histamine-releasers. Dit zijn onder andere aardbei, kaneel, tomaat, schaal- en schelpdieren en alcohol.

Het is geen advies deze zaken strikt te mijden, maar je kan je wel voorbereiden op inname ervan. Veel artsen schrijven antihistaminica voor. Deze tabletten zorgen ervoor dat de histamine-uitstoot beperkt of niet plaatsvindt. Het is wel handig deze dan van tevoren te nemen, in een dosering die hoog genoeg is. Als je het pas neemt bij klachten ben je te laat en is de lichamelijke reactie al ingezet. De jeuk is je dan zéker voor. Dus beter is het ervoor te zorgen dat je dagelijks je antihistaminica neemt. Dat kan je een hoop onverwachte jeuk besparen.
Succes!

Groet, Menno

Christa Overtoom (43) is geboren met een auto-immuunziekte en heeft ernstig atopisch eczeem. Zij wordt sinds vele jaren behandeld door Menno Gaastra, dermatoloog sinds 1999 en werkzaam bij Centrum Oosterwal in Alkmaar. Menno en Christa kennen elkaar goed en realiseren zich hoe belangrijk het is om een fijne arts-patiënt relatie te hebben. Voor Christa is de drempel om Menno te benaderen laag, of het nu gaat over het vragen van advies of over het uiten van haar ongenoegen op de momenten dat haar huid opvlamt. Samen schrijven zij elke maand een blog over het wel en wee van het hebben van atopisch eczeem.

Op www.indehuidvan.nl, een site die speciaal gemaakt is voor mensen met atopisch eczeem door Sanofi-Genzyme, worden allerlei wetenswaardigheden en thema’s over deze huidaandoening rmatoloog Menno Gaastra en zijn patiënt Christa Overtoom schrijven elkaar regelmatig een column over het wel en wee van leven met atopisch eczeem. In deze columns stellen Christa en Menno afwissend een vraag aan elkaar.

Bekijk hier de tweede column van 7 maart 2019 op de site: https://indehuidvan.nl/blog/help-een-jeukaanval/ 

waar medisch specialistische zorg én persoonlijke aandacht samenkomen